Maastricht – Przewodnik Turystyczny

Maastricht jest miastem znajdującym się najbliżej południa Holandii, jest także stolicą prowincji Limburg. Położone jest nad rzeką Moza (Maas) i znajduje się na granicy z Belgią​, oraz około 20km od granicy z Belgią oraz Niemcami. Nazwa miasta pochodzi z łacińskiej nazwy Mosae Trajectum, która oznacza "przekraczanie rzeki Mozy", a odnosi się do mostu wybudowanego przez Rzymian.

Uznawane jest one przez niektórych za najstarsze miasto w Holandii, inni uznają Nijmegen za starsze. Nijmegen było pierwszą osadą w Holandii, która uzyskała rzymskie prawa miasta (municypium), natomiast Maastricht jako osada, zostało założone wcześniej.

Historia Maastricht

Most Świętego Serwacego w Maastricht

Image credit: Bert Kaufmann

Wczesna historia miasta

Pozostałości Neandertalczyków znaleziono na zachód od miasta w trakcie wykopalisk w Maastricht-Belvédère w 80-tych.

Wykopano także pozostałości z późniejszego Paleolitu, które mają około 8,000 – 25,000 lat.

Celtowie pojawili się w okolicy dzisiejszego miasta w około 500 roku p.n.e., w miejscu gdzie rzeka Moza jest płytka i łatwa do przekroczenia.

Czasy Rzymskie

Nie jest pewne kiedy Rzymianie zjawili się w Maastricht, oraz kiedy założyli osadę. Faktem jest, że wybudowali oni most przez Mozę w I wieku (naszej ery) podczas panowania Cesarza Augusta. Most był ważny ze względu na to, że łączył drogę między Bavay a Kolonią.

W czasach rzymskich miasto było niewielkie. Odnaleziono pozostałości Rzymskiej łaźni, spichlerza, domy, oraz mury oraz bramę obozu rzymskiego z IV wieku.

Średniowiecze

We wczesnym średniowieczu Maastricht, niemieckie miasto Aachen oraz okolice Liège były częścią Imperium Karolińskiego. Miasto stało się centrem handlu, rzemieślnictwa, wybijano tu także monety Meringów, które później odnaleziono w wielu miejscach w Europie.

Stały się one jednymi z najlepszych przykładów architektury romańskiej oraz mozańskiej, a malarze z Maastricht byli chwaleni przez poetów. W tym samym czasie Heinrich von Veldeke napisał legendy o Świętym Serwacym, która jest jednym z pierwszych prac literatury holenderskiej.

Legenda o Świętym Serwacym

Legenda głosi, że urodzony w Armenii Święty Serwacy, biskup Tongeren, zmarł w Maastricht w 384 roku i został pogrzebany wzdłuż rzymskiej drogi, poza obozem Rzymian.

Według Grzegorza z Tours, pierwszego historyka Franków, biskup Monulfus z Maastricht wybudował pierwszy kamienny kościół na grobie Serwacego, który został później przekształcony w obecną Bazylikę Świętego Serwacego.

Kondominium

Gdy miasto stało się kondominium, biskupstwo Liège oraz władcy Brabancji rządzili wspólnie miastem, które uzyskało prawa miejskie w 1204 roku. Kilka lat później wokół miasta wybudowano mury obronne. Poprzez średniowiecze miasto było centrem handlu, produkcji wełny oraz skóry, lecz powoli traciło na znaczeniu. Wojny religijne w XVI I XVII wieku nie wypłynęły pozytywnie na rozwój miasta.

XVI – XIX WIEK

Ze względu na strategiczne położenie miasta zbudowano szereg fortyfikacji wokół miasta. Hiszpańskie oraz Holenderskiej wojska stały się ważne dla ekonomii miasta. W 1579 Hiszpańskie wojska przejęły kontrolę nad miastem na 50 lat, zanim miasto zostało zdobyte przez Fryderyka Henryka Orańskiego i Stany Generalne Holandii przejęły kontrolę nad miastem.

Oblężenia Francuskie

Miasto zostało ponownie oblężone w 1673 w czasie wojny Francji​ z koalicją hiszpańsko-austriacko-lotaryńską a miasto zostało zdobyte.

Drugie francuskie oblężenia Maastricht odbyło się w 1748 w czasie wojny o sukcesję austriacką, kondominium rozwiązano, a miasto stało się częścią Pierwszego Cesarstwa Francuskiego.

Czasy przedwojenne

W czasach Napoleona Maastricht stało się częścią Królestwa Zjednoczonych Niderlandów w 1815, a miasto rozwinęło się przemysłowo.

Ze względu na położenie Holandii oraz kulturowe podobieństwa między Belgią integracja z Holandią nie była łatwa. Do czasów pierwszej wojny światowej Maastricht nie wyglądał jak typowe holenderskie miasto.

Druga wojna światowa

W czasie drugiej wojny światowej miasto zostało z łatwością zdobyte prze wojska hitlerowskie, lecz było także jednym z pierwszych miast zdobytych przez aliantów. Mosty nad Mozą zostały zniszczone w czasie wojny, a większość żydów mieszkających w Maastricht zamordowano w obozach koncentracyjnych.

Czas powojenne i rozwój miasta

W drugiej połowie XX wieku ekonomia miasta skupiła się na usługach, a tradycyjne gałęzie przemysłu znacznie utraciły na znaczeniu. W 1976 założono uniwersytet (Maastricht University), oraz założonych zostało kilka Europejskich instytucji. W 1992 podpisano Traktat z Maastricht, który doprowadził do założenia Unii Europejskiej oraz waluty Euro.

Co warto zobaczyć w Maastricht?

Średniowieczne mury obronne Maastricht

Image credit: ​Dennis Jarvis​

Rzeka Moza

Przepływająca przez miasto Moza dzieli miasto na dwie części – większość sklepów oraz miejsc pracy znajduje się nad zachodnim brzegiem rzeki, na wschodnim znajduje się słynne Bonnefantem Museum, stacja kolejowa oraz uniwersytecki szpital kliniczny.

Rzeka stanowi część granicy belgijsko-holenderskiej, z wyjątkiem miasta które granica otacza z zachodu.

Wzdłuż rzeki znajdują się promenady, oraz kilka parków. Nadają się doskonale na spacery, a także wycieczki rowerowe; podróżując na południe można dostać się do Liege​.

Most Świętego Serwacego (Sint Servaasbrug)

Most Św. Serwacego jest łukowym mostem kładkowym, jest uznawany za najstarszy most w Holandii, mimo, ze został znacznie odbudowany po drugiej wojnie światowej. Most łączy dzielnice Binnenstad z zachodnim brzegiem rzeki, gdzie znajduje się dzielnica Wyck.

Wapienny most o długości 160 metrów ma szerokość 12 metrów. Część mostu stanowi most podnoszony o długości 55 metrów.

Zanim obecny most został wybudowany, w jego miejscu znajdował się rzymski most który zawalił się pod koniec XIII wieku pod zbyt dużym obciążeniem. Kościół katolicki zachęcał ludzi do pomocy w budowie nowego mostu, udzielając budowniczym odpustu grzechów. Most wzmocniono kamieniem w XIX wieku, na w latach 30-tych wzmocniono kamień betonem, a po wojnie odbudowano zniszczenia.

Wysoki Most (Hoge Brug)

Wysoki Most jest także mostem zamkniętym dla ruchu zmotoryzowanego. Most otwarto w 2003 roku łącząc historyczne centrum Maastricht z dzielnicą Wych, a także z nową dzielnicą Céramique.

Most zaprojektował architekt z Liège René Greisch. Most zaprojektowano jako stalowy odwrócony most łukowy, który podwieszono na stalowych kablach. Ze względu na wymagany wysoki prześwit mostu (od 10 do 26 metrów) na most dostać można się windami, oraz dosyć stromymi schodami, co spotkało się z krytyką mieszkańców miasta. Doceniane są jego walory estetyczne, w 2004 roku most wygrał Narodowa Nagrodę Stali.

Bramy Piekła (Helpoort)

Brama Piekła to potoczna nazwa byłej bramy miasta, która znajduje się naprzeciwko młyn wodnego. Zabytek pochodzi z 1229 roku, i jest najstarszym tego typu obiektem w Holandii. Do XVIII wieku obiekt nazywano Starą Bramą.

Gdy miasto uzyskało prawa miejskie, oznaczało to, może się bronić murem warownym. Brama Piekła była częścią pierwszego, później wewnętrznego muru. W XIX wieku skonwertowano bramę na studio w którym pracował artysta Jef Schipper. W dzisiejszych czasach jest siedzibą fundacji, która zajmuje się dawnymi fortyfikacjami miasta (Stichting Maastricht Vestingstad).

Wzgórze Świętego Piotra (Sint-Pietersberg)

Wzgórze Świętego Piotra znajduje się na południe od miasta, tuż na granicy Holandii i Belgii, między Kanałem Alberta (Albertkanaal) a rzeką Moza. Nazwa wzgórza odnosi się do Piotra, jednego z dwunastu apostołów.

Archeologowie odnaleźli tutaj pozostałości fortu z epoki żelaza, niektórzy sądzą, że forteca ta to być może fort Aduatuka, należąca do celtyckiego ludu Eburonów, która wielokrotnie była wspominana w pamiętnikach Juliusza Cezara "O wojnie galijskiej". W średniowieczu na wzgórzu wybudowano kilka zamków, znaleźć można ich ruiny.

Budynek Hiszpańskiego Rządu (Spaans Gouvernement)

Budynek znany potocznie jako należący do hiszpańskiego rządu jest prawdopodobnie najstarszym domem w Maastricht. Po odnowach przekształcono go w muzeum lokalnej sztuki oraz historii (Museum aan het Vrijthof).

Budynek oryginalnie wybudowano dla jednego z kanoników związanych z kościołem Świętego Serwacego. W XVI wieku powiększono go, oraz wybudowano trzy okna w stylu gotyckim. Dwa z nich przedstawiają Słupy Herkulesa, oraz motto Karola V Habsburga Plus Ultra ("więcej, dalej") oraz herb Habsburgów. W trzecim znajdują się symbole władzy, dwugłowy orzeł, oraz herb królestwa Kastylii.

Museum Aan Het Vrijthof

W 1954 roku majętne małżeństwo z Hagi pozostawili swoją kolekcje sztuki fundacji w Maastricht. Kolekcja małżeństwa Wagner-De Wit znajduje się w prywatnym muzeum, od 2011 sponsorowanym przez TEFAF (Europejskie Targi Sztuki).

W kolekcji muzeum znajdują się między innymi XVII wieczne obrazy malarzy holenderskich oraz flamandzkich, obrazy malarzy szkoły haskiej, średniowieczne i renesansowe rzeźby, meble , oraz mniejszego rozmiaru przedmioty z Dalekiego Wschodu. Warto zwrócić uwagę na kolekcje srebra, która znacznie powiększyła się w ostatnich latach. Większość srebrnych przedmiotów oraz ozdób pochodzi z XVIII i XIX wieku, kiedy to Maastricht był jednym z centrów sztuki srebrnictwa.

Bazylika Świętego Serwacego

Wspomniana wcześniej Bazylika jest kościołem głównie w stylu romańskim, stoi zaraz obok kościoła Świętego Jana, który jest kościołem gotyckim. Oba budynki znajdują się na rynku główny miasta, Vrijthof.

Poprzez wieki kościół odwiedzany był przez pielgrzymów, którzy udawali się także do Katedry w Aachen oraz w Klasztoru w Kornelimünster. W dzisiejszych czasach bazylika należy do Dekanatu Maastricht kościoła katolickiego. Bazylice został nadany tytuł bazyliki mniejszej przez papieża Jana Pawła II podczas wizyty w 1985.

Warto także zwrócić uwagę na walory artystyczne budynku – różnego rodzaju style architektury, sztuki, przede wszystkim rzeźby w stylu romańskim.

Poruszanie Się Po Mieście

Samochodem

Poruszanie się po mieście autem jest niewygodne ze względu na ograniczenia ruchu oraz wysokie ceny parkingów. Najlepiej zostawić miasto na parkingu poza centrum miasta i dojść do centrum na piechotę, lub dojechać autobusem.

Aby uniknąć nieprzyjemności pamiętaj, że rowery oraz motorowery mają pierwszeństwo w poruszaniu się po drogach. Zapoznaj się także z naszymi Ambasada RP w Hadze, około 2.5h samochodem z miasta.

Pieszo

Centrum miasta zamknięte jest dla ruchu samochodowego, przez co poruszanie się po mieście jest wygodne. Warto wybrać ten sposób transportu, gdyż miasto nie należy do dużych a spacery po nim to doskonały sposób na relaks oraz poznania "nowych" miejsc na mapie miasta.

Autobusem

W mieście operuje system komunikacji Stadsbus ("autobus miejski"), który porusza się po mieście oraz okolicach. Bilet kupić można w autobusie, można też kupić kartę OV chip card, która działa podobnie jak Londyńska karta Oyster lub Krakowska Karta Miejska.

​Rowerem

W Maastricht tysiące ludzi wybiera rower jako środek transportu. Rowery można wypożyczyć za 7 Euro (5 Euro od 18-26 lat), zabrać można oczywiście też własne. Jak w prawie całej Holandii poruszanie się po Maastricht na rowerze jest przyjemne ze względu na bardzo dobrą infrastrukturę oraz oddzielone drogi rowerowe.

​​​

​​Ważne: Ceny są uzależnione od dostępności . Zastosowanie kart kredytowych i rezerwacja telefoniczna opłat . Warunki zastosowania .​​

ZOSTALIŚMY NAGRODZENI​​

Jesteśmy dumni, że zostaliśmy uznani za Wiodącego Operatora Promowego w Europie w 2017 roku (Europe's Leading Ferry Operator 2017) w ramach World Travel Awards. Tytuł Wiodącego Operatora Promowego w Europie oraz na Świecie utrzymujemy od 6 lat!
awards​​​​​​